Website ds. Hans van Dalen

PREDIKANT TE NIJVERDAL

WAT ALS? DAN TOCH!

 Kerkdienst op 4 juli 2021 in Het Centrum te Nijverdal

Schriftlezingen: Habakuk 3 en 2 Petrus 3:8-13

“Al zal de vijgenboom niet bloeien, al zal de wijnstok niets voortbrengen, al zal de oogst van de olijfboom tegenvallen, al zal er geen koren op de akkers staan, al zal er geen schaap meer in de kooien zijn en geen rund meer binnen de omheining – toch zal ik juichen voor de HEER, jubelen voor de God die mij redt. God, de HEER, is mijn kracht, hij maakt mijn voeten snel als hinden, hij laat mij over mijn bergen gaan” (Habakuk 3:17-19)

In ons kerkblad en in de Nieuwsbrief staat een voorstel. Het voorstel om met elkaar te praten over de vraag: ‘Hoe is het nu met jouw geloof?’. Het is een advies. Een tip. Geen must natuurlijk. Over je geloof praat je niet zo makkelijk. ‘Hoe is het nu met jouw geloof?’. ‘Dat hangt er vanaf’, zou ik zeggen. Het ene moment is het andere niet. Als alles mij voor de wind gaat, zeg ik: ‘Ik dank God elke dag voor dagelijks brood, kracht, gezondheid en zoveel meer. Mijn geloof bestaat voor het grootste gedeelte uit dankbaarheid. Dat kan toch niet beter?’.

Het kan ook zijn, dat het antwoord de andere kant op gaat. Dat het niet goed gaat met mijn geloof. Juist ook als ik alles heb wat mijn hartje begeer. Hoe makkelijk is het om juist dan God te vergeten. Ik heb teveel leuke, boeiende dingen aan mijn hoofd. Bidden en danken komt er niet meer van. Kerkgaan of kerkdienst kijken sla ik maar een keertje vaker over. Aan God denken doe ik nauwelijks meer. Ik heb Hem niet nodig, denk ik. Het geloof staat op een laag pitje, als ik eerlijk ben’.

Maar: hoe is het NU met je geloof?, luidt de vraag. ‘NU’, juist NU – nu alles weer een beetje ‘normaal’ wordt. De Coronadreiging is minder geworden. “We’ krijgen onze vrijheid terug. Geen avondklok, geen mondkapjes meer, winkels los, restaurants weer open. Niet te vergeten: weer naar de kerk, weer mogen zingen. Het gaat goed. ‘We mogen weer!’. ‘Hoe staat het NU met je geloof? Is er die dankbaarheid? Of is er weer dat makkelijke vergeten van God, omdat het goed met je gaat? Wat heeft de afgelopen crisis met ons geloof gedaan? Hebben we er wat van geleerd? Is het geloof er sterker door geworden? Of heeft het er juist onder geleden?

De profeet Habakuk leeft in een moeilijke tijd. Minstens te vergelijken met de Coronacrisis. Erger nog. Vergelijkbaar met de wereldoorlog. Habakuk leeft in bezettingstijd. Babyloniërs hebben de touwtjes strak in handen in Jeruzalem en het omliggende Judese land. Het kleine koninkrijkje Juda heeft nog wel een eigen koning, maar die moet dansen naar de pijpen van de Babyloniërs. Elk jaar moet er een kolossale hoeveelheid belasting naar Babel worden gebracht. In natura: Olijven, wijn, vijgen, koren, schapen, runderen. En: o, wee, als je deze schatting niet naar Babel brengt. Dan komen ze met hun strafexpedities. Bendes trekken moordend en plunderend door het land. Ze hakken de vijgenbomen om. Ze kappen de wijnstokken. Ze verbranden de olijfgaarden. Ze pikken het koren in. Ze halen de schapen uit de kooien en de runderen uit onze stallen. Wat wij niet brengen, komen ze zelf wel halen. Het is zwaar, zeer zwaar onder het Babylonische juk. Zo nu en dan gloort er een beetje hoop aan de horizon. Gonzende geruchten. ‘Heb je het gehoord? De Babyloniërs hebben ergens in het verre zuiden een nederlaag geleden tegen de Egyptenaren. Zou dat het begin zijn van onze bevrijding? Een D-day voor Juda en Jeruzalem? Wie zal het zeggen… Hoop doet leven, maar laten we afwachten. Misschien is het nepnieuws. Praatjes vullen geen gaatjes’.

Ook Habakuk doet een duit in het zakje. Maar zijn ‘verhaal’ komt uit een andere hoek. Hij is een profeet. Hij wordt gedreven door de Heilige Geest. Hij geeft woorden van God door. Hij vertelt van een visioen dat hij heeft gekregen. Een droom van Godswege. Hij mag het doorgeven aan zijn volk. Hij moet het opschrijven, gegrift op houten schrijfplankjes. Als je kunt lezen, lees je over een dappere strijder die uit het zuiden komt. Uit Teman en Paran, Kushan en Midian. Stuk voor stuk in die tijd bekende streken en steden in de Sinaïwoestijn. Ja, van Sinaï komt deze strijdheer. Habakuk ziet hem aankomen. Als de opkomende zon in zijn kracht. Verblindende kracht. Verzengende kracht. Op een vurige wagen met vurige paarden trekt Hij ten strijde. Donder en bliksem vergezellen Hem. Dood en verderf trekken voor hem uit. Hij bindt de strijd aan met de Babylonische bezetter. Hij verplettert hen met zijn zwaard. Indrukwekkend. Ontzagwekkend. Habakuk huivert en siddert, als hij het slagveld voor zich ziet. De onderdrukker wordt verslagen. De dictatuur verdwijnt. De bezetter wordt verjaagd. De tirannie, die ons hart doorwondt, wordt verdreven. In Gods Naam. Want de HEER is deze dappere held. Hij is de strijder die Zijn onderdrukte volk komt bevrijden. Hij daalt af vanaf de berg Sinaï. Zoals Hij eenmaal afdaalde om Israël uit Egypte te redden. Op Sinaï gaf de HEER ooit ook zijn geboden. Tien Woorden voor een betere wereld. Niet stelen, niet moorden, niet liegen… Kortom: Je naaste liefhebben als jezelf. Tien Woorden voor een rechtvaardige samenleving. Als iedereen er zich aan zou houden, zou de wereld er heel wat beter uitzien. Maar als iemand er zich NIET aan wil houden, zoals de Babyloniërs, komt hij God Zelf tegen. Dan grijpt de HEER in. Vroeg of laat maakt Hij een einde aan het kwaad.

Dit visioen mag Habakuk doorgeven. De droom die geen bedrog is. Dit visioen van hem en van de andere profeten en apostelen. De Bijbelse toekomstvisie: God komt ons bevrijden. Waar ook de apostel Petrus in zijn brief over schrijft: ‘Wij zien uit naar een nieuwe hemel en een nieuwe aarde, waar gerechtigheid woont’. Wij verwachten naar Gods belofte de komst van de HEER. Wij verwachten de komst van de ‘dappere strijder’, Jezus Christus. Hij die op Golgotha de zonde en op Pasen zelfs de dood overwon. De HEER van hemel en aarde komt. Vroeg of laat. Na één dag of duizend jaar. Hij laat het er niet bij zitten. Hij laat niet los wat Zijn hand begon.

Dus, wat als… Wat als het nou steeds erger wordt met onze bedreigde situatie? Het gaat nu de goede kant op, maar ‘wat als…’ wat als het nu toch weer verkeerd gaat met die ‘deltavariant’? Wat als al die scholieren op Mallorca of die jongelui, opeengepakt in disco’s, het virus weer gaan verspreiden? Wat als die vaccins toch niet zo goed blijken te werken, als wij nu denken? Wat als een andere ziekte de kop op steekt? Of wat als ons ander onheil overkomt? Er is zoveel dat ons bedreigt. Als ‘Corona’ ons één ding leert is het toch wel: dat we niet alles in onze handen hebben. We zijn kwetsbaar. We zijn overgeleverd aan machten sterker dan wij. Epidemieën, die zich snel verspreiden door onze wereldwijde mobiliteit. Of andere ‘natuurlijke’ machten. Natuurgeweld, aangewakkerd door de klimaatverandering. Extreme hitte en droogte. Overstromingen en aardbevingen. Hongersnoden en oorlogen. Ze zijn misschien wel dichterbij dan we denken. ‘Dat kan ons niet overkomen’, zeggen we niet zo snel meer. Dat dachten we van de Corona ook.

Maar ook geestelijke machten bedreigen ons: invloeden van media, publieke opinie en commercials. Vloggers en bloggers. Influenzers die ons voor hun karretje willen spannen. Ze willen onze stem. Ze zijn uit op ons geld. Ze beïnvloeden ons. Ze slepen ons mee – en niet per definitie de goede kant op.

Wat als we daar slachtoffer van worden? Wat als we letterlijk of figuurlijk naar de ondergang gesleurd worden? Hoe staat het dán met ons geloof? Wat als…

Ook in Habakuks dagen vroeg men zich bezorgd af: ‘Wat als…’ Wat als die Babyloniërs weer komen? Wat als ze huis gaan houden op ons platteland? Als de vijgenboom niet meer bloeit? De wijnstok niets meer oplevert. De olijfboom geen vrucht draagt. Wat als er geen koren meer op het veld staat? Als onze schapen en geiten geroofd worden? Als onze stallen leeg worden gehaald? Hoe zal het zijn met ons geloof, als alles ons ontvalt?

Dan hebben we die dromen nog. Dat visioen van Habakuk over God die ons bevrijdt. Dan hebben we die belofte van Petrus over de nieuwe hemel en de nieuwe aarde. Of de droom van Martin Luther King. Over een wereld waarin blank en zwart gelijke rechten hebben. Vrede en gerechtigheid wereldwijd. I have a dream…

Het zijn deze dromen en visioenen, waardoor  de Heilige Geest ons kracht geeft. Gods beloften doen ons opstaan. Ze zetten ons in beweging. Ze geven ons de moed om te blijven werken voor Gods Koninkrijk. We blijven uitzien naar de komst van de HEER. Dat geeft ons vreugde. Vreugde in de HEER. Wat onze omstandigheden ook zijn, we kunnen dansen en springen. We kunnen lichtvoetig door het leven gaan. Gods woorden helpen ons steeds weer uit het dal de berg op.

Dus: wat als… dan toch! Al zou alles mij gestolen worden, dan toch… Al loopt alles ons ook tegen, dan toch… Dan toch zal ik geloven. Dan toch zal ik juichen. Dan toch zal ik zingen voor de HEER. Hij geeft mij kracht voor vandaag en hoop voor de toekomst. ‘Daar ik op Hem mag hopen, ben ik alleen maar blij’.